Podstawowe zasady przetrwania

Image

Kady z nas stara si jak moe, aby unika prowokowania sytuacji niebezpiecznych. Niestety czsto jest to niemoliwe i ycie zaskakuje nas w najmniej oczekiwanych momentach. Aby przetrwa, musimy by przygotowani na wszystko i wiedzie jak poradzi sobie w niekorzystnych warunkach. Mona wyrni kilka podstawowych krokw, jakie naley pocztkowo przedsiwzi:
- otrzsn si z pierwszego szoku,
- przeanalizowa sytuacj, w jakiej si znalelimy,
- przygotowa plan dziaania,
- pokona swoich najwikszych wrogw: strach i samotno.

Naley zacz od pozytywnego mylenia, ktre wzmocni naszego ducha. Bez wzgldu na to, co si wydarzyo yjemy, nie jestemy ranni, wczeniej lub pniej nadejdzie pomoc, a my wiemy, co mamy robi do tego czasu. Zdolno do przetrwania mona zobrazowa piramid, ktrej absolutn podstaw jest WOLA. Dopiero na nastpnych miejscach s: znajomo metod przetrwania, trening oraz tak przeceniany przez wszystkich ekwipunek, bez ktrego mona poradzi sobie w nawet najbardziej ekstremalnych sytuacjach.

Image

Naley pamita o hierarchii czynnikw przetrwania, ktre powinien mie w umyle czowiek, ktry znalaz si w niecodziennej i trudnej sytuacji:

1. Wiara w siebie
2. Wola przeycia
3. Schronienie i ogie
4. Sygnalizacja
5. Woda
6. ywno
7. Plan dziaania

Majc do czynienia z sytuacj ekstremaln naley przyj postaw aktywn oraz zachowa wiar w siebie i w swoje moliwoci pomimo wszelkich przeciwnoci, z jakimi wanie si spotkalimy lub wkrtce spotkamy:
- strach i obawy;
- bl, choroby, obraenia;
- pragnienie i gd;
- zmczenie, brak snu;
- monotonia, samotno.

Image

Mona wyrni dziesi rzeczy, ktre uatwi nam stawienie czoa i sprostanie wszelkim zagroeniom i niebezpieczestwom:

1. Uwierzy w siebie. wiczy wasn stanowczo, siln wol oraz umiejtno adaptacji do kadej napotkanej sytuacji.
2. Realnie ocenia wasne moliwoci oraz przygotowanie ekwipunku, adekwatnie do planowanych dziaa.
3. Zaplanowa i dobrze przygotowa si do potencjalnie trudnych wypraw czy podry.
4. Zaopatrzy si w podstawowy ekwipunek, uatwiajcy przetrwanie,
5. Przystosowa ubir do warunkw klimatycznych panujcych w miejscu, w jakie si wybieramy.
6. Przewidywa najbardziej niespodziewane scenariusze ? nie da si zaskoczy.
7. Pozostawia informacje o planowanych trasach wdrwki i szacowanym czasie powrotu.
8. Przyzna si do strachu i go kontrolowa. Nie pozwoli da mu si sparaliowa.
9. Wybra demokratycznie dowdc grupy i sucha jego decyzji.
10. Realnie oceni czy pozosta na miejscu czekajc na pomoc, czy samemu wyruszy, aby j sprowadzi.

Image

Znalezienie si w ekstremalnej sytuacji wymaga wyzwolenia i wykorzystania tkwicych gboko i ukrytych w czowieku moliwoci oraz zasobw siy i energii. Jest to moliwe, ale tylko wtedy, gdy czowiek kontroluje swoj psychik, ktra jest odpowiedzialna za panowanie nad emocjami oraz pozwala podjcie walki z bezlitosnymi wrogami, takimi jak: zimno, samotno, bl, pragnienie, gd czy zmczenie. Najwiksze trudnoci mona przezwyciy dziki woli oraz instynktowi ycia. Napotykane przeszkody mog wydawa si nie do przebrnicia chociaby, dlatego, e nigdy wczeniej nie mielimy z nimi do czynienia. Aby je pokona naley by przygotowanym do poniesienia wielu wyrzecze takich jak np.: nieregularny sen i odpoczynek, nieapetyczne jedzenie, wysiek ponad siy, zimno lub noszenie mokrego ubrania. Podstawowym czynnikiem odniesienia sukcesu i przeycia jest nadzieja i wiara.

Strach jest uczuciem, jakie odczuwamy postawieni wobec realnego lub wirtualnego zagroenia i jest naturaln reakcj organizmu. Potrafi nie za sob pozytywny wpyw na czowieka: wyostrza zmysy, przygotowuje umys do niebezpiecznych sytuacji, poprawia moliwoci fizyczne ciaa ludzkiego oraz potrafi zmobilizowa rezerwy drzemice w organizmie. Jego objawy fizyczne s atwo dostrzegalne: poszerzone renice, przypieszony puls, pocenie si, oszoomienie, napicie mini, mdoci, ostre tony gosu lub sucho w ustach. Mona zaobserwowa rwnie reakcje psychiczn pojawiajca si pod wpywem strachu: agresywno, problemy z koncentracj, irytacja lub zamt w gowie.

Nie mona lekceway strachu gdy nie sprawi to, e uda nam si z nim wygra. Kluczem do sukcesu jest jego opanowanie i wykorzystanie, koncentracja na analizie sytuacji oraz przygotowanie planu dziaania. Jeli jestemy dobrze przygotowani, mamy wczeniejsze dowiadczenia w radzeniu sobie z trudnymi sytuacjami, wwczas atwiej bdzie nam zachowa spokj oraz wiar w siebie. Podstaw jest zaakceptowanie strachu, dziki czemu bdziemy mogli go kontrolowa i w sprzyjajcych okolicznociach wykorzysta do dziaania. W przeciwnym wypadku, strach moe szybko przerodzi si w panik, co postawi nas w zdecydowanie mniej korzystnej sytuacji.

Co robi gdy dopadnie nas strach:
- usi, aby ochon, odpocz,
- wykonywa gbokie wdechy,
- stara si spokojnie obserwowa otoczenie,
- mwi do siebie dla dodania otuchy,
- przeanalizowa na spokojnie sytuacj,
- podj decyzj, co do dalszych planw.

Image

Nie naley dopuszcza do sytuacji, aby opanowaa nas panika gdy powoduje to szereg niepodanych zjawisk:
- tracimy zdolno racjonalnego mylenia,
- tracimy niepotrzebnie siy,
- zaczynamy dziaa na olep,
- sytuacja zaczyna wymyka nam si spod kontroli,
- wyolbrzymiamy potencjalne lub istniejce niebezpieczestwo,
- czsto dochodzi do utraty norm moralnych,

Image

Reagowanie w sposb destruktywny prowadzi do marnotrawienia si, utraty zdolnoci racjonalnego rozumowania, popadania w rozpacz odbierajc wol przetrwania, a take czsto nawet uniemoliwia gesty solidarnoci midzyludzkiej. Bdem ludzi jest to, e odsuwaj od siebie myli, i mogliby kiedykolwiek znale si w ekstremalnej sytuacji. Wczeniejsze przewidywanie i przygotowanie wpynoby pozytywnie na poznanie samego siebie, rozwinoby wole przetrwania i w kocowym efekcie pozwolio wyj cao z opresji.

Czowiek poszukujcy wrcz skrajnych sytuacji i sposobw radzenia sobie w nich, posiadajcy zdolno przystosowywania si do najbardziej niesprzyjajcych warunkw bdzie potrafi wykorzysta strach jako swojego sprzymierzeca, unikn paniki i wykorzysta na swoj korzy emocje.

Czsto jednak sytuacja wyglda tak, e na ekstremaln sytuacj zostaje wystawiony nie pojedynczy osobnik, lecz caa grupa osb. Taka sytuacja posiada dwie strony medalu. Z jednej strony, obecno innych osb dodaje otuchy i powoduje, e atwiej znosi sytuacj, w jakiej si znajduje. Ponadto w grupie osb kady jest inny, ma odmienne dowiadczenia, zrnicowane s rwnie umiejtnoci poszczeglnych czonkw ekipy, co sprawia, e tacy ludzie doskonale si uzupeniaj, pojawia si solidarno i poczucie odpowiedzialnoci za pozostaych czonkw. W takiej grupie, szybko wyania si przywdca i lider posiadajcy najsilniejsz osobowo i biorcy na siebie ciar odpowiedzialnoci.

Image

Z drugiej strony rodzi to dodatkowe problemy i komplikacje. Mog powstawa urazy oraz wybucha ktnie, ktre bd miay destabilizujcy wpyw na ca grup. W takiej sytuacji najwiksza rola naley do lidera grupy, ktrego zadaniem bdzie rozadowywanie pojawiajcych si konfliktw i uwiadamianie ludziom, i wszyscy s sobie nawzajem potrzebni i musz wzajemnie wsppracowa, aby przey.

* * *

Artyku napisany na podstawie ksiki podrnika Jacka Pakiewicza: ?Survival Sztuka przetrwania?

Image Kilka sw o autorze ksiki:

Jacek Pakiewicz: Reporter i eksplorator, od ponad 35 lat przemierza peryferie wiata. Twrca survivalu w Europie. Zanim zosta dziennikarzem Jacek Pakiewicz zarabia na ycie jako oficer na statkach bandery panamskiej, pracowa w kopalni zota w Ghanie na gbokoci 1600 m, poszukiwa diamentw w Sierra Leone, pywa jako kapitan na wielkich jachtach.
W 1975 r. przepyn samotnie Atlantyk na 5 metrowej odzi ratunkowej, bez radia i sekstantu. Jego rejs, pierwszy tego rodzaju w historii eglugi, by swego rodzaju laboratorium psychologii kosmicznej. Badacze z NASA byli zainteresowani problematyk deprywacji w czasie jego 44- dniowej eglugi i wykorzystaniem dowiadczenia dobrowolnego rozbitka w warunkach ekstremalnej izolacji.
Zaoona przez niego w 1983 r. we Woszech szkoa przetrwania staa si wzorem do naladowania w wielu krajach. Wsppracowa z rosyjskim Centrum Szkolenia Kosmonautw w programie survivalowym. Uczy elitarne jednostki specjalne strategii przetrwania w odmiennych strefach klimatycznych.
Kierowa wieloma ambitnymi wyprawami midzynarodowymi pod wszystkimi szerokociami geograficznymi wiata w poszukiwaniu osobliwoci gincych cywilizacji, niezwykych zjawisk i ludzi. Pozna najwiksze dungle naszej planety i naley do ostatniej ju chyba generacji eksploratorw pusty. Zna bardzo dobrze Indochiny i Syberi. Najczciej podrowa w stylu dziewitnastowiecznych odkrywcw: na wielbdach, jakach, soniach, bd reniferowymi zaprzgami, piechot, chiskim sampanem czy indiaskimi pirogami.